Mae blynyddoedd er pan welais i ddrama’r Dioddefaint yn Oberammergau, ond rwy’n cofio’r pafiliwn eang, a’r llwyfan a’i gefn yn agored i’r mynyddoedd. Dwi ddim yn cofio llawer am y perfformiad ei hun ac eithrio ymddangosiad Mair Magdalen yn yr olygfa olaf. Roedd llawenydd amlwg ar ei hwyneb wrth iddi floeddio ‘Er ist erstanden!’, ‘Mae wedi cyfodi!’  Yn ôl yr efengylau, dryswch oedd ym meddyliau’r disgyblion pan ddarganfuon nhw’r bedd gwag, ond mae’r hyn ddigwyddodd iddyn nhw wedyn yn brawf nid eu bod nhw wedi deall yr Atgyfodiad (go brin y gall neb ohonon ni honni hynny) ond eu bod nhw’n llwyr ymdeimlo â’i realiti a’i rym. Beth arall fyddai wedi eu cymell i fynd allan i droi’r byd wyneb i waered, a hynny yn nannedd pob gwrthwynebiad gan awdurdodau crefyddol a llywodraeth y dydd?  Dadlau fydd llawer am yr Atgyfodiad, ei ystyr a’i arwyddocâd: nid yw’r dadlau’n mynd i beidio byth tra bydd pobl yn meddwl am Gristnogaeth. Ond i’r disgyblion cyntaf fel i ni heddiw roedd yn arwydd clir o rym cariad Duw. Hynny sy’n rhoi ystyr a llawenydd i’n ffydd. Rhaid cyfaddef nad yw pobl o’r tu allan ddim yn ein gweld yn bobl lawen, ac efallai mai dyna pam nad ydym yn cyfathrebu’n ffydd yn effeithiol. Wedi’r cyfan mae llawenydd dynol yn beth heintus – faint mwy llawenydd y ffydd?  Cwynodd y mathemategydd a’r athronydd A. N. Whitehead am y Beibl ei fod yn llyfr diflas am nad oedd ynddo ddim hiwmor o’i ddechrau i’w ddiwedd. Ond mae llawenydd yr efengyl yn beth dyfnach o lawer na hiwmor bob dydd a difyrrwch dros dro, er mor bwysig yw’r rheini. Mae’n allu sy’n rhoi nerth i’r disgyblion i ddal ati pan nad yw eu byd yn llawen, i dystio pan nad oes neb i’w gweld yn gwrando, ac i anturio llwybr bywyd heb ‘sat-nav’ ond ffydd.   Yn nrama Oberammergau mae Mair yn mynd yn ei blaen i ddweud bod rhaid cyhoeddi i bawb ei fod ef yn fyw, yn rhydd o hualau amser a chaethiwed cnawd. Dyna Grist yr Atgyfodiad, yr un sy’n fyw yn ein profiad ni heddiw.